Pro Republica  republiek republikanisme AERM logo
 
Voorpagina Archief Leo Brabanticus Media-archief Boekbesprekingen Contact Links Zoeken Colofon rss Favoriet Disclaimer    
 

Blijf op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.


Translate this page

Stuur dit artikel door    print-vriendelijke-versie
  
De Waarheidsmachine
de webredactie

Sommige dingen zijn waar, sommige niet waar. Dat deze ogenschijnlijke vanzelfsprekendheid niet zo eenvoudig ligt ondervinden eerstejaars filosofiestudenten, die vaak een poosje worden gegrilld door een docent om bijvoorbeeld te moeten bewijzen dat het waar is dat er een tafel staat. Wanneer eenmaal blijkt dat dat niet mogelijk is, dan blijft er niets anders over dan het maar aan te nemen. Het wordt pas werkbaar wanneer meerdere mensen bereid blijken datzelfde aan te nemen. Maar is het daardoor waar geworden? Nou nee, dat natuurlijk niet. Het is en blijft slechts een aanname; in zekere zin geloven ze met z'n allen - bij gebrek aan bewijs - in 'het verhaal' dat daar een tafel staat.

Zo zijn er veel verhalen waarvan beweerd wordt dat ze waar zijn, maar waarbij bewijzen ontbreken. Zulke verhalen geloof je of die geloof je niet. Of u bijvoorbeeld de verhalen van bijbel gelooft moet u helemaal zelf weten, en dat is nu ook juist het aardige eraan. Net zomin als bewezen kan worden dat een verhaal-zonder-bewijzen waar is, kan bewezen worden dat het onwaar is. Al doende slaat een groot gedeelte van de mensheid elkaar geregeld de hersens in, verdeeld in kampen met niet-bewijsbare waarheidsclaims. Consensus bleek geen waarheidsmaker, immers, in de middeleeuwen mocht misschien wel in ieders werkelijkheid de aarde plat zijn, maar daarom was het nog niet waar, louter omdat iedereen dat aannam. Door kritische observaties van de werkelijkheid is men gaandeweg de ene waarheid door de andere gaan vervangen. En zo ploegt de wetenschap voort.

Op 17 december 2009 stelde het Pro Republica-lid Lutzen Haak kritische vragen bij het verhaal van de elfstedentocht die Willem-Alexander in 1986 gereden zou hebben. Dat verhaal is waar, zo claimt de prins, maar ik kan of wil het niet bewijzen. 'Oh ja?' zegt meneer Haak, 'er zijn toch veel mensen die hebben gezien dat hij pas voor Franeker op het ijs is gedropt. Maar, ik kan het ook niet bewijzen'. Net zoals observaties van de werkelijkheid na de middeleeuwen steeds aannemelijker maakten dat de waarheid een andere was dan de verkondigde, zo voert meneer Haak argumenten aan die - weliswaar niets bewijzen, maar toch - zinvol de vraag aan de orde stellen of meneer Van Amsberg inderdaad wel de Elfstedentocht in zijn geheel heeft gereden.

In de middeleeuwen wisten ze wel raad met lieden zoals Lutzen Haak. Wie de gepropageerde waarheid ter discussie durfde te stellen kwam niet zelden in aanraking met de waarheidsmachine van de inquisitie. Dat het er daarbij vaak hardhandig aan toe ging laten wij hier even buiten beschouwing. Het gaat om het mechanisme, om het principe waarbij een onbewijsbare waarheidsclaim onder (dreiging van) geweld werd afgedwongen. In de filosofie heet dat ook wel het argumentum ad baculum, het argument van de stok achter de deur. Weekblad Privé nam deze week namelijk het verhaal van Lutzen Haak over en een rel was geboren. Lees het nog maar eens na: meneer Haak beweert niets, maar hij stelt vragen over een verhaal. Wat ons betreft zijn dat volkomen legitieme vragen, die inderdaad gerechtvaardigde vraagtekens plaatsen bij de bewering dat Willem-Alexander de Elfstedentocht helemaal heeft gereden. En, zoals ook blijkt uit zijn betoog, staat hij daarin niet alleen.

De prins - van wie overigens altijd nadrukkelijk wordt gezegd dat hij zich niet kan verdedigen - verdedigde zich door te dreigen met een rechtzaak. Privé zwichtte meteen, maar stel nu eens dat het wél tot een rechtzaak zou komen, wat dan? Wat zou meneer Van Amsberg doen als de rechter hem om zijn stempelkaart vroeg? Toe dan, weerleg die vervelende meneer Haak dan maar even. Of beter nog, laat even wat beeldmateriaal zien van de start, dan zijn we snel klaar. Sterker zelfs: daar is niet eens een rechtzaak voor nodig. Maar neen, meneer Van Amsberg - wiens imago door eigen toedoen tóch al zo beschadigd is - haalt nóch zijn koninklijke schouders over de kritische vragen op, maar overlegt nóch een bewijs. We zullen hem moeten geloven, maar zijn inquisitoire tegenzet zegt op zichzelf eigenlijk reeds genoeg. Want dit stelt het in essentie voor: 'als jij mijn verhaal niet gelooft dan pak ik je aan'. Behalve dat het een zwaktebod is, zijn wij überhaupt niet van gediend van dit soort praktijken. Ófwel je haalt er onverschillig je schouders over op omdat je zelf wel beter weet, ófwel je trekt even een bewijs tevoorschijn, wanneer je meent dat te moeten doen. Maar wie om zich heen gaat slaan of daarmee dreigt maakt zich verdacht.

Helaas is onze ervaring met deze familie dat zij, wanneer het gaat om hun beeldvorming, het niet al te nauw nemen met waarheid. Desnoods nemen zij daartoe hooggeleerd personeel in dienst, die de gewenste waarheid voor hen boetseert tot het de voor hen gewenste vorm heeft. Het artikel van J.G. Kikkert biedt daar een aardig overzicht van. Op deze website wordt de vraag namelijk wel meer gesteld: zien wij deze mensen er voor aan om bijvoorbeeld louter ten behoeve van hun beeldvorming een Elfstedentocht veinzen gereden te hebben? Helaas moeten wij die vraag bevestigend beantwoorden. Ja, daar zien wij ze inderdaad voor aan. Niet vanwege hun uiterlijke kenmerken, maar gewoonweg omdat wij al zóveel van dit soort ervaringen met ze hebben.

Zo mochten we dat vandaag namelijk ook weer eens uit de krant vernemen, de jarenlange ontkenningen, leugens en valse beschuldigingen aan het adres van integere onderzoekers ten spijt.





ProRepublica doet haar uiterste best om alle rechthebbenden van tekst- en beeldmateriaal
gebruikt op deze website te achterhalen en te vermelden. Eventuele rechthebbenden die niet
vermeld zijn kunnen zich wenden tot ProRepublica. Waar gebruik is gemaakt van materiaal
van derden hebben wij getracht te achterhalen bij wie de rechten liggen volgens de
wettelijke bepalingen. Desondanks kan het voorkomen dat het materiaal niet voor publiek
gebruik is vrijgegeven. Uiteraard zullen wij dit materiaal op verzoek zo snel mogelijk
verwijderen indien daarvoor gegronde redenen bestaan.

Reageren? Momenteel is het door een technische storing niet mogelijk te reageren. Hier wordt aan gewerkt. 
Wel is het mogelijk via email te reageren. Excuses voor het ongemak.
Om te reageren klikt u HIER.
republiek republikeins koningin beatrix monarchie vs republiek rijks voorlichtingsdienst prins willem alexander